Ağustos ayı için yaptığım detaylı tahmin yazısını daha önce 'Veri Paylaşım ve Değerlendirme Merkezi' başlığında paylaşmıştım. Şimdi sırada, uzun zamandır merakla beklediğiniz 2025 Sonbaharı var. Bu yazıdaki tahmin, kuvvetli negatif PDO, hafif La Nina koşulları, soğuk Kuzey Atlantik SST, doğulu QBO, soğuk South Tropical Atlantic SST ve sıcak Karadeniz SST varsayımlarına dayanmaktadır ve yapay zekayla ortak hazırlanmıştır. Tahminin başarısı parametrelerin beklenen gidişatta olmasına bağlı olacaktır.
Sonbaharın ilk yarısında –özellikle Eylül ve Ekim boyunca– La Niña ve negatif PDO etkisiyle batı ve iç bölgelerde yağışsız, zaman zaman normallerin üzerinde sıcaklıklar görebiliriz. Yani klasik anlamda bir “kurak sonbahar başlangıcı” bizi bekliyor olabilir. Bu nedenle Ekim ayı itibarıyla baraj doluluk oranlarının mevsim normallerinin altında kalma riski yüksek. Kuraklık, özellikle iç bölgelerde tarımsal faaliyetleri olumsuz etkileyebilir.
Ancak bu kurak düzenin çok uzun sürmeyeceğini düşünüyorum. Şu an yukarı atmosferde mevcut olan doğulu QBO’nun etkisi, troposfere Ekim sonu itibarıyla daha belirgin şekilde inmeye başlayacak. Bu değişimle birlikte, batı bloğundaki yüksek basınç etkisini yitirirken, kuzeyli ve batılı hava akımları daha baskın hale gelecek. Yani kurak patern sonbaharın ikinci yarısında kırılmaya aday.
Özellikle Kasım ayı, bu değişimin en belirgin hissedileceği dönem olacak. Türkiye genelinde sıcaklıklar normallerin altına inebilir. Soğuyan havayla birlikte sistem geçişleri sıklaşacak. Bu noktada Karadeniz SST’lerinin sıcak kalması çok önemli bir faktör. Çünkü soğuk havayla buluşan bu sıcak deniz yüzeyi, özellikle Karadeniz kıyı kesimlerinde sonbahar boyunca şiddetli yağışlara, lokal taşkınlara ve heyelanlara neden olabilir. Açık konuşmak gerekirse, Rize, Artvin, Giresun gibi bölgelerde ani ve aşırı yağışlara karşı hazırlıklı olmakta fayda var.
Eylül 2025
Sıcaklık anomalisi genel olarak +0.5 ila +1.5°C arasında seyredecek. La Nina etkisiyle kuzey enlemlerden gelen serin havanın aşağı enlemlere sarkması zorlaşırken, batıdan yükselecek termal sırtlar özellikle İç ve Batı bölgelerde sıcak günlerin uzamasına neden olabilir.
Ancak yağış açısından durum farklı. Karadeniz kıyıları dışında Türkiye'nin büyük kısmında kurak bir Eylül bizleri bekliyor. Karadeniz’de ise deniz yüzeyinin alışılmadık şekilde sıcak olması, atmosferin nem yükünü artırıyor ve bu da özellikle Rize, Trabzon ve Ordu hattında ani ve lokal şiddetli sağanaklara zemin hazırlıyor. Ben açıkçası bu bölgeye gelecek sistemlerde sel riski oluşabileceğini düşünüyorum.
Ekim 2025
Sıcaklık anomalisi:
– Kıyılarda: +0.5 ila +1.5°C
– İç kesimlerde: +1 ila +2°C
Ekim ayı, özellikle iç kesimlerde mevsim normallerinin üzerinde sıcak geçecek. Kurak patern burada da kendini sürdürecek. Ege, İç Anadolu, Güneydoğu Anadolu gibi bölgelerde bariz yağış eksikliği görülebilir. Hava sakin, gökyüzü bol güneşli ama toprak susuz olacak.
Bu nedenle başta Ege olmak üzere baraj doluluk oranlarının özellikle Ekim ayı ortasında alarm seviyelerine düşeceği konusunda ciddi endişelerim var. Açıkçası, İstanbul gibi büyük kentlerde Ekim sonuna doğru su tasarrufu önlemlerinin gündeme geleceğini şimdiden söyleyebilirim.
Fakat ayın sonuna doğru iş değişiyor. Doğulu QBO bu noktada sahneye çıkıyor ve troposferde etkisini göstermeye başlıyor. Bu da atmosferik dalga yapısını değiştirerek yağışlı sistemlerin yeniden Türkiye’ye ulaşmasının önünü açıyor. Ekim'in son günleriyle birlikte kurak paternin sona ereceği sinyallerini alıyorum.
Kasım 2025
Sıcaklık anomalisi: 0.0°C ila -1.0°C
Sonbaharın son ayında hava dengesi bozuluyor. Doğulu QBO’nun etkisiyle yüksek enlemlerden sarkan soğuklar Balkanlar üzerinden Türkiye’ye daha rahat sarkabilir. Özellikle Trakya, İç Anadolu ve Doğu Anadolu bölgelerinde kasım ayı normallerin altında sıcaklıklarla geçebilir.
Bu dönemde yağışlar artacak. İlk kar yağışları özellikle yüksek kesimlerde ve doğuda görülebilir. Karadeniz'de ise sıcak deniz yüzeyi ile soğuyan üst atmosfer arasında ciddi sıcaklık farkı oluşacağı için, şiddetli yağışlar kasımda da devam edebilir. Bu durum heyelan ve su baskını risklerini artıracağı için özellikle dere yatağı ve eğimli arazilerde yaşayanlar dikkatli olmalı.
Sonuç olarak:
– Eylül ve Ekim, Karadeniz kıyıları hariç kurak ve mevsim normallerinin üzerinde sıcak geçecek.
– Karadeniz kıyıları, sezon boyunca şiddetli yağışlara açık olacak.
– Ekim sonunda, doğulu QBO’nun etkisiyle kurak hava paterninin kırılması ve yağışlı sistemlerin devreye girmesi bekleniyor.
– Kasım ayı, soğuk ve yer yer yağışlı geçerek sonbaharın finalini kışa hazırlık moduna sokacak.
2026 kışı ön tahmini ise haftaya sizlerle olacak. Açık konuşmam gerekirse, bu kış bizi heyecanlandırıyor çünkü 2026 kışı, 2040-2050’lerde beklenen AMOC çöküşü gerçekleşmeden önceki “son efsane kış” olabilir. Takipte kalın
