2013 kışı nasıl geçecek? Bu sorunun yanıtı şimdiden üşütüyor!
Görünüşe bakılırsa Rusya'da bu yıl kış kapıya erken dayandı...
Gerçi eylül bitene kadar Meteoroloji "pastırma yazı"ndan bol bol nasibimizi alacağımızı söylüyor ama "Ekimden marta, bu yıl kış nasıl geçecek?" sorusuna verilen yanıtlar şimdiden titretmeye başladı:
KIŞ ÇOK SOĞUK GEÇECEK !
Son 30 yılın verilerine bakıldığında son yıllarda kış, mevsim normallerine göre "ılıman" geçiyordu. Ama 2012-2013 kışı için tahminler "sert".
Rusya Meteoroloji Dairesi Başkanı Aleksandr Prolov'un verdiği bilgiye göre, "dondurucu kış" kapıda.
Bu yıl özellikle Avrupa'da termometrenin çok sert iniş-çıkış yaşayacağı günler bekleniyor.
Bu yıl sıcaklığın kademeli olarak düşeceği ve en soğuk günlerin şubat ayında yaşanacağı bildiriliyor. Ortalamanın dışında nispeten yumuşak geçecek ay olarak kasım gösteriliyor.
Meteorolojinin verdiği tek iyi haber, 2013'de baharın daha erken geleceği, nisan başından itibaren havaların ısınacağı yolunda. Meteoroloji tahmininde yüzde 70 isabet vaat ediyor.
SON BİN YILIN SERT KIŞI KAPIDA !
Hava tahmin uzmanları, bu yazın rekor sıcaklıklarının ardından, Avrupa'da son bin yılın en sert kışının kapıda olduğunu düşünüyor
Atlas Okyanusu’ndaki Gulfstream sıcak su akıntısının hızının yarı yarıya azalması nedeniyle bilim adamları, “Kuzey Kutbu’ndan gelen soğuk rüzgârlar sıcak hava tarafından kesilmeden Avrupa’ya ulaşacak, bu da kıtayı soğutacak” görüşünü ortaya koydu.
Meteorologlar, yaklaşan kışın Avrupa’nın son bin yılda yaşadığı en soğuk kış olacağını açıkladı. Uzmanlar, Kuzey Avrupa iklimini ılımanlaştırarak yaşanabilir kılan Gulfstream sıcak su akıntısının hızının yarı yarıya azalmasının ardından, önümüzdeki kışın tahminlerin çok üzerinde soğuk geçeceğini bildirdi. Bilimadamları, Gulfstream sıcak su akıntısının güçlü olmamasının, Kuzey Kutbu’ndan gelen soğuk rüzgarların sıcak hava tarafından kesilmeden Avrupa’ya ulaşacağı anlamına geldiğini bunun da kıtanın kış mevsimini son bin yılın en soğuk kışı olarak yaşayacağına işaret ettiği görüşünü ortaya koydu.
RUSYA ÖNLEM ALIYOR
Yaz boyunca aşırı sıcaklar nedeniyle birçok can kaybının yaşandığı Rusya’nın bu kış kötü hava koşullarından en çok etkilenen ülke olacağı düşünülüyor. Ülkede kış ayları boyunca can kaybı yaşamamak adına hazırlıklara şimdiden başlandı. Polis ve sosyal görevliler evsizleri kapalı alanlara yönlendirerek, insanların donarak ölmesini engellemeye çalışacaklarını söyledi. Rusya’nın tüm şehirlerinde önemli kamu binalarının ısıtma sistemleri de şimdiden sıkı bir kontrolden geçiriliyor. Özellikle başkent Moskova’da bataklıkların buharlaşması nedeniyle birkaç hafta boyunca şehrin üzerinde asılı kalan sisin, ısıtma sistemlerine zarar vermiş olabileceğinden endişe ediliyor.
‘Mini buzul çağı yaşanacak, ancak zamanı bilinmiyor’
Prof. Dr. Miktad Kadıoğlu (İTÜ Meteoroloji Müh. Öğretim Üyesi):
Körfez sıcak su akıntısının (Gulfstream) Batı Avrupa’yı ılıman hale getirdiği doğrudur. Sibirya ile aynı enlemde olmasına rağmen İngiltere ve İskoçya, bu sıcak su akıntısından ötürü daha ılıman iklime sahiptir. Buzulların erimesinden dolayı açığa çıkan tatlı suyun okyanusa karışması, akıntının yukarı enlemlerde batmasını engelliyor. ‘Yarından Sonra’ filminin senaryosu da bu olayı konu alır. Geçmişteki 20 bin yıl içinde bu sürecin 100 kere yaşandığı söyleniyor. İklim değişikliğinin bu bölgelerde mini buzul çağına neden olacağını biz de dile getiriyoruz bazen. Isınmanın bir etkisi de bu körfez sıcak su akıntısının durmasıdır. Ancak bu sürecin önümüzdeki 5 yılda mı 10 yılda mı ya da 20 yılda mı yaşanacağı bilinmiyor.
‘ŞÜPHEYLE BAKIYORUM’
Sıcaklıkları genellikle doğru tahmin eden Kolombiya Üniversitesi’nin İklim Tahmin Merkezi verilerine göre Ekim 2010’dan Mart 2011’e kadar baktığımda, merkezin uluslararası tahminine göre Avusturya, Almanya, Fransa, Hollanda, Polonya, İsviçre’de mevsim normallerinin biraz altında sıcaklıklar seyrederken, İngiltere’deki sıcaklık bu tabloda mevsim normallerinin üzerinde görülüyor. Yine Türkiye için de sıcaklıklar normalin üzerinde seyredecek. Bu nedenle habere biraz şüpheli bakıyorum.”Bilim adamlarının tahminlerine göre, Avrupa 1000 yılın en soğuk kışını yaşayacak. Bolu'da kar yağışı başladı
NASA’dan gelen verilere göre Türkiye’nin kuzey bölgeleri, geçen yıla oranla daha sert geçecek ve kar yağışı daha sık görülecek. İTÜ Uzay Bilimleri Fakültesi Meteoroloji Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Orhan Şen ise NASA’dan gelen verilerin Türkiye’nin geçen yıla oranla daha sert bir kış geçireceğini ve kar yağışının daha sık görüleceğini belirterek “Trakya, Marmara, Batı, Orta ve Doğu Karadeniz ile İç Anadolu’nun kuzey kısımlarında, geçen yıla oranla bu kış sıcaklıkları normallerinin altında seyredecek. Bu nedenle kış, bu bölgelerde daha sert olacak. Kalıcı kar yağışı kuzeyde daha sık görülecek. Ocak ayından şubat ayının 15’ine kadar kar yağışı görülebilecek. Bu veriler NASA’dan bize gelen özel verilerdir” diye konuştu.
“KISA VADEDE BEKLENEN BİR GELİŞME DEĞİL”
Polonyalı bilim adamlarının tahminlerine göre, Avrupa 1000 yılın en soğuk kışını yaşayacak. NASA’dan gelen verilere göre de Türkiye’nin kuzey bölgeleri, geçen yıla oranla daha sert geçecek ve kar yağışı daha sık görülecek.
Hürriyet gazetesi yazarı ve İTÜ Afet Yönetim Araştırma ve Uygulama Merkezi Müdürü Prof. Dr. Mikdat Kadıoğlu ise Polonyalı bilim adamlarının aksine, Gulf Stream'in etkisinde henüz bir zayıflama meydana gelmediğini belirtti. Kadıoğlu, bu sıcak su akıntısının, okyanustaki buzulların erimesiyle uzun vadede etkisini yitirmesini beklediklerini ve bu durumun özellikle Batı Avrupa'da sıcaklıkların düşmesine neden olabileceğini ifade etti.
Kadıoğlu, “Bu akıntı özelikle Batı Avrupa'nın iklimini yumuşatıyor. Etkisini yitirmesi durumunda Avrupa'da sıcaklıklar mevsim normallerinin altına düşer” diye konuştu. 50-60 yıllık bir süreçte böyle bir gelişme öngörüldüğünü söyleyen Kadıoğlu, bu durumda Türkiye'nin de Avrupa'daki soğuk hava dalgasından etkileneceğini belirtti. Kadıoğlu, “Sıcak su dalgasının etki alanı Türkiye'ye uzak. Ama Türkiye neticede Avrupa'dan, Balkanlar'dan gelen hava sistemlerinden etkileniyor. Bu yüzden, böyle bir gelişme olursa ülkemizdeki sıcaklıklar da etkilenir” dedi.
KARTALKAYA'YA MEVSİMİN İLK KARI YAĞDI
Türkiye'nin önemli kış turizm merkezlerinden Kartalkaya'ya mevsimin ilk karı yağdı. Türkiye'nin önemli kayak merkezlerinden biri olan Kartalkaya'da dün akşam saatlerinde etkili olan sağanak, yerini bu sabah kar yağışına bıraktı. Kar yağışı, kayak merkezinde aralıksız devam ederken, kar kalınlığı yer yer 10 santimetreye kadar ulaştı. Kayak merkezindeki otellerin yetkilileri, kar yağışının böyle devam etmesi halinde kayak sezonunun erken açılacağını bildirdi.
TÜRKİYE'DE HAVA NASIL OLACAK
TMMOB Meteoroloji Mühendisleri Odası Yönetim Kurulu Başkanı Adem Taşcı, bazı bilim adamlarının son bin yılın en soğuk kışının yaşanacağı yolundaki açıklamalarına ilişkin olarak “(Bin yılın soğuğu) önermesi çok iddialıdır” dedi. Taşcı, son birkaç gündür gazete ve internet sitelerinde “Son bin yılın en sert kışı kapıda” başlığı altında haberler yapıldığını söyledi.Bu iddialı açıklamaların, Gulf Stream akıntısının debisinin azalmasına ve bu konuda Polonyalı bilim insanlarının yaptıkları çalışmalara dayandırıldığını belirten Taşcı, şöyle konuştu: “(Bin yılın soğuğu) önermesi çok iddialıdır. Çünkü, pek çok gelişmiş ülkedeki sıcaklık kayıtları ancak birkaç yüz yıllıktır. Gulf Stream akıntısı Meksika Körfezi'nden itibaren Kuzeybatı Avrupa'yı etkileyen sıcak su akıntısıdır. Okyanusta daha az yoğun olan sıcak su kütlesi, Atlantik Okyanusu üzerinden Kuzeybatı Avrupa denizlerine kadar ulaşır ve etkili olduğu bölgelerde iklimin daha ılıman olmasına neden olur. Örneğin Kuzeybatı Avrupa ülkeleri ile aynı enlemde bulunan Sibirya söz konusu ülkelere nazaran daha soğuktur.”
“TÜRKİYE TAHMİNİ: 0.6 DERECE SOĞUK OLACAK”
Gulf Stream akıntısıyla ilgili detaylı oşinografik gözlem ve modeller yapılması gerektiğini ifade eden Taşcı, şunları kaydetti: “Bu işlemlerden elde edilen veriler temel alınmalı, hava ve iklim tahmin modelleri kullanılarak hava ve iklim durumu senaryoları yeniden oluşturulmalıdır. Bu işin bilimsel tarafıdır.Bu şekilde çalışmalar yapılmadan yapılan açıklamalar spekülasyondan öteye gitmeyecektir. Ülkemizde, önümüzdeki üç aylık periyotta (kasım, aralık ve ocak), hava durumuna ilişkin, Amerikan National Oceanic and Atmospheric Administration(NOAA) kurumunun hazırlamış olduğu mevsimsel tahmin verileri analiz edilmiştir. NOAA'nın Türkiye konusundaki analizinde, özellikle yurdumuzun orta ve kuzey kesimlerinde, ortalama sıcaklığın, uzun yıllar değerlerinin 0.6 derece daha düşük olacağı öngörüsünde bulunulmuştur. Ancak mevsimsel tahminlerin tutarlılık oranının düşük olma durumu da göz önünde bulundurulmalıdır. Mevsimsel tahminler genel bir perspektif ortaya koymaktadır.
”EN SOĞUK KIŞ KAPIDA
Polonyalı bilim adamlarının tahminlerine göre, Avrupa 1000 yılın en soğuk kışını yaşayacak. NASA’dan gelen verilere göre de Türkiye’nin kuzey bölgeleri, geçen yıla oranla daha sert geçecek ve kar yağışı daha sık görülecek. Sert kış mevsiminden en fazla evsizlerin etkilenmesi bekleniyor. Rusya ve Polonya, donarak ölmelere ve mal kaybına karşı önlemler almaya başladığını belirtiyor. Rus medyasının Polonyalı bilim adamlarının tahminlerine dayandırarak verdiği habere göre, Meksika Körfezi’nde doğup Kuzey Avrupa’ya doğru yol alan Gulf Stream sıcak su akıntısının ivmesinde ki düşüş, Avrupa’da sert kışlar yaşanmasına neden olacak.Fobos Meteoroloji Merkezi’nden iklimbilimci Vadim Zavodchenkov, Avrupa’da bu yıl yaşanacak sert kışın etkileri hakkında daha net sonuçları kasım ayında alacaklarını bildirirken tahminlerin yüzde 70 oranında gerçekleşeceğini söyledi. Türk bilim insanları da konuyla ilgili yaptıkları değerlendirmelerde, söz konusu akıntının Batı Avrupa’nın iklimini yumuşattığını anımsatarak sıcakların düşmesiyle birlikte Türkiye’nin de Balkanlar’dan gelen bu hava sisteminden etkilenebileceğine dikkati çektiler.
