Beiträge von Palanci

Meteorolojik Model Güncelleme Saatleri
06:30-08:15 (GFS Sabah)
09:00-10:00 (ECMWF Sabah)
12:30-14:15 (GFS Öğlen)
18:30-20:15 (GFS Akşam)
21:00-22:00 (ECMWF Akşam)
00:30-02:15 (GFS Gece)

    Emir Timur sisteminin ülkemizi etkileme olasılığı artık çok yüksek. Ya kırıntısını alırız ya yağışını alırız ya da sistemi alırız ama bir şekilde olumlu yönde etkileneceğiz. Ayrıca Ocak başından beridir analiz ettiğimiz SSW Silsileleri sürecinin karşılığını almak güzel bir şey. Tabii modellerin kararsız olduğunu unutmamak lazım çünkü ani stratosferik ısınma yüzünden modellerin kafası karışıyor bu yüzden modellere pek güven olmuyor ancak modellerdeki bu görüntüler bizlere birkaç şey ima ediyor. Allah'ım Emir Timurlenk sisteminin analizini yapmayı nasip eylesin...

    Hocam ECMWF'nin haftalık 10hPa sıcaklık anomalilerinde stratosferik polar vorteksin yeniden güç kazanabileceği gözüküyor, tabii tam anlamıyla olmasa da kısmen göz kırpmış diyebiliriz sanırsam. Acaba yeniden güçlenen SPV son bir kez daha ısınmaya maruz kalabilir mi? Olması halinde etkisi Nisan'ı da geçecektir. Nisan ayında nötr El Nino'ya geçiş yapıyoruz gibi. Acaba 3 yılın ardından gelen El Nino + SSW etkisi ne olur?

    Soru :

    Martta baba ( sağlam ) bir sistem alacağımıza inanıyor musunuz ?

    İnananlar gözlük 😎

    İnanmıyorum diyenler Kahkaha butonu lütfen

    İnanıyorum.

    Sebep;

    1) Şubat 25'ine kadar olan süreçte atmosferik basınç seviyelerinde 1-20hPa arasında Sibirya üzerinden doğulu esmesi. Sonraki süreçte yani Mart başında süreçte ise 2-70hPa basınç seviyelerinde Sibirya üzerinden doğulu rüzgar esmesi. Aşağıya verileriyle birlikte bıraktım.

    Mevcut tarihlerde 1-10hPa verilerini aşağıya bıraktım, ancak verilere göre 20hPa'ya kadar doğulu olduğu çok net görülüyor.

    1hPa

    QSMi9c.png

    3hPa

    QSMhvt.png

    5hPa

    QSMgYQ.png

    10hPa

    QSMjUb.png

    Mart başındaki süreçte 2-70hPa basınç seviyelerinde doğulu rüzgar olduğunu söylemiştim. Ancak sizlere görsel anlamda 3-70hPa bırakabiliyorum. Verilerde 2hPa'de de doğulu olduğu görülüyor. 70hPa basınç seviyesinde stratosferik alçak basıncın durumu biraz daha dikleştiği için doğu batı karışımı bir şey gözüküyor. Ancak doğulu denebilir.


    3hPa

    5hPa

    10hPa

    30hPa

    50hPa

    70hPa

    2) Kuzey yarımküredeki basınç dizilimini incelediğimizde zaman zaman bizleri üzecek görüntülerle karşılaşsakta birkaç küçük değişimle daha iyi görüntüler görebileceğimizi SLP/500GHP haritalarından görebiliyoruz. 2 gün önce yani Cumartesi günü bölge konusunda bunu hem atmosferik açısal momentum açısından değerlendirmiştim hem de teleconnection endeksler açısından değerlendirmiştim. Merak edenler için aşağıya linkini bırakacağım.

    Palanci
    18. Februar 2023 um 18:02

    3)Ayrıca bahar aylarına geçişte modellerdeki kararsızlığın arttığını herkes biliyor. Bir de bunun üstüne Major ısınmanın daha alt seviyelere etkisi gelince modeller iyice karman çorman oluyor. Zaten bilindiği üzere SSW'lerde Avrupa her zaman 1-0 öndedir. Hem kutbi anlamda hem de diğer basınç merkezleri anlamında SSW sonrası olması muhtemel şeyler hemen hemen benzer. Ancak bu Türkiye'nin sistem alma şansı yok anlamına gelmez. Uygun şartlar oluştuğu sürece sistem alırız.

    4) Herhangi bir basınç düzeyinde sıcaklıklara baktığımız zaman Avrasya'daki soğuk deposunu görmemek mümkün değil zaten Sibirya'ya bakınca da anlaşılıyor.

    Bu anlattıklarımı ayrıntılarıyla beraber bölge konusunda değerlendirmiştim, şimdi bir daha o kadar ayrıntıya girmeme gerek yok merak edenler için linki yukarıya bırakmıştım. Yani biraz iyimser davranıyor olabilirim ama insan adam akıllı bir sistem almadan sezona veda etmek istemiyor.

    Bir babayiğit de Allah rızası için risk alıp ( coğrafyamız için çok da büyük risk değil ) ERKEN YAZ başlığı açsın , ilk laykı ben verecem :))

    Başlık açmadım ama bölge konusunda yaz için ufağından iki kelam ettim ama öyle çok bir olayı yok. Zaten Emir Timurlenk için bölge konusundan güzel bir analiz yapmıştım biliyorsun abi :hfyeni (29):

    Güzel görüntüler.

    Şu görüntü çok şey söylüyor. Özellikle inen sistemin jeopotansiyel anlamda çok derin olması ise ayrıca güzel bir olay. Hem 500hPa basınç seviyesinde hem de 850hPa basınç seviyesinde soğukları sağlam olur bu şekilde gelirse. Birkaç düzelmeyle güzel görüntüler görebilirsiniz diyor. Tabii değişime açık, sonraki güncellemelerde yok edebilir. Takip edilmeye değecek bir süreç.

    Cevabınız için teşekkür ederim. Ben hayatında deprem yaşamamış insanım ancak son Kahramanmaraş depremini okulda hissettim. Ya öncesinde deprem görmediğim için çok sert geldi ya da şehir merkezinin toprak tipi yapısı sebebiyle öyle hissettim. Bir bağlantı vardır, ben pek bilmiyorum sizler daha iyi bilirsiniz. Bulunduğum bölge ayrılmamış kuvaterner üzerine kurulmuş. İyi mi ya da kötü mü bilmiyorum ama etkisi elbet vardır.

    Kısaca bu iki deprem bile insanda takıntıya sebep oldu. Ben pek tektonik hareketlerle ilgilenen bir birey değilim ve depremler son zamanlara kadar ilgimi pek çekmiyordu ancak son afetten sonra hemen herkes ufağından da olsa bilgi sahibi olmaya başladı. Kafaya takmamak elde değil, özellikle deprem riski yüksek olan bölgelerin yakınında olduğumuz zaman kafaya takmama gibi bir durumumuz olamıyor. Maalesef insanların çoğunun yaşadığı evler riskli, ilk depremde yıkılacak birçok bina var. Çok geçmeden bir önlem alınmalı. Her seferinde deprem öldürmez bina öldürür diyoruz ama yine de önlem almıyoruz. Artık ders almalık bir mevzu kalmadı. Olması muhtemel Marmara depreminde olacak kayıplarımız için şimdiden endişe duyuyoruz. Umarım çok geçmeden bir şeyler yapılır.

    PergamoN hocam merakımdan soruyorum, kusuruma bakmayın. Son günlerde Karadeniz civarlarında sürekli deprem oluyor. Acaba gündemimiz deprem olduğu için göze mi batıyor yoksa farklı bir durum mu var?

    2023.02.17 10:33:16 (M=2.3) TAFLAN ACIKLARI-SAMSUN (KARADENIZ) 5.0km

    2023.02.17 05:22:02 (M=3.6) SAMSUN ACIKLARI (KARADENIZ) 9.0km

    2023.02.13 04:32:58 (M=2.0) ARILI-ARHAVI (ARTVIN) 13.5km

    2023.02.18 03:27:24 (M=2.3) SEHITLIK (ARTVIN) 3.6km

    2023.02.18 04:42:23 (M=2.7) TURKIYE-GURCISTAN SINIR BOLGESI 5.0km

    2023.02.12 11:07:02 (M=4.5) UGURKOY-BORCKA (ARTVIN) 5.0km

    2023.02.11 18:33:40 (M=4.6) GURCISTAN 5.0km

    Peki hocam,

    Yüksek dağ sıraları üstünden geçen jet akıntısının da yer ile etkileşimi sonucunda bir ULL ortaya çıkabiliyor bu sayede de yine Amerika’ya inen sistemle karasal bölgelerde oluşan termik yüksek basınçta tork’u tetiklerse Jet akımının gelecekteki halini kendi kendine şekillendirebilir diye bir sonuca varabilir miyiz sayın hocam?

    (Umarım saçma derecede bir soru sormuyorumdur)

    Soruyu tam anlamadım ama sanırım şunu sordun;

    Oluşan torka ekstra bir tork daha gelirse kendi kendini şekillendirebilir mi?

    Eğer sorun buysa böyle olması düşük ihtimal. Çünkü yüksek basınç hakimiyetinden belirli bir süre sonra jetler güçlenir, hemen güçlenmez o yüzden tork olsa dahi peşinden olması muhtemel tork için vadesi yetmez. Tabii istisnalar olabilir.

    Aynen öyle hocam. Artık eskisi gibi bir olayda hemen çöpe atma devri sona erdi. Artık o kadar çok parametre ortaya çıktı ki ufak basınç hareketleri gözle görülür oynamalara yol açıyor. Sanırım siz de o yüzden MJO'daki ortalama faz haritalarını desteklemiyorsunuz. Bu gidişle o haritaların her biri yalan olacak. Çünkü dediğiniz gibi farklı modellerin ortalamalarında bile değişiklikler mevcut, misal JMA ve NOAA...

    Simülasyon ile bu verilerin uyumlu çalıştırılmaları taaa 2012’leri falan buldu aslında

    Mesela Mjo da 1970’lerin icadı ama yine ancak 2015’ten sonra simülasyonda taşlar yerine oturdu ama ( aslında tam da oturamamış, hala bir çok soru işareti var )

    Model algoritmaları özelikle bu yıl çok zorlanıyor benzetimlerde

    Simülasyon olayında halen daha çok eksiklikler var. Aynen dediğiniz gibi halen daha bir çok soru işareti var. Gün geçtikçe bu soru işaretlerine yenileri ekleniyor.

    Üstadım tarih konusunda ben kendime biraz kısıtlayıcı davrandım. Senin öyle dediğini biliyorum ancak ben Şubat'a güzel bir son yakışır düşüncesiyle yaptım fakat olmadı. Yine de bu güzel Emir Timurlenk sisteminin takibini yapacak olmak çok heyecan verici :)

    Tamamdır,teşekkür ederim hocam

    Bunu sormamdaki amacım bu konunun ne kadar sürede açıklığa kavuşturulduğunu öğrenmekti.Baykal gölünün de Ao ile beraber jetlere etkisi olduğuna dair tezlerin olması(hatırlarsanız size de sormuştum) ve baykal gölünün de net bir açıklamaya kavuşturulması tahminen ne kadar sürebilir sorusuna cevap bulabilmem içindi.

    Jet ve Tork arasındaki kolerasyonun ne zaman bulunduğuna dair net bir şey söyleyemem ama AAM ve MT olaylarının bulunuş zamanlarını söyleyebilirim. İlk olarak AAM yani Atmospheric Angular Momemtum Victor P. Starr tarafından 15 Aralık 1947 yılında kaleme alınmış 1948 Mart'ında düzyazıya çevrilmiştir. MT yani Mountain Torque ise 20 Aralık 1970 yılında C. W. Newton tarafından kaleme alınmış 1971 Mayıs'ında düzyazıya çevrilmiştir. Büyük ihtimalle jet/tork kolerasyonu 90'larda bulundu. Bir yerde okumuştum ancak şimdi bulamadım. Aşağıya hem AAM hem MT'ye dair ilk düzyazıya çevrilmiş metini bıraktım.

    Atmospheric Angular Momentum

    0095-9634-1520-0469_1948_005_0039_aeotgc_2_0_co_2.pdf

    Mountain Torque

    1520-0469-1520-0469_1971_028_0623_mtitga_2_0_co_2.pdf

    Palanci merak ettim de Ural Dağları da(öyle ahım şahım yükseltisi yok ama 2000 km uzunluğunda bir kuşak olduğu için) dağ torku oluşturur mu?

    Aslında Himalaya, Altay dağ silsilesi derken onu da kastetmiştim. Yani evet oluşturur tabii genel anlamda klasik +EAMT'ın ana fikri Himalaya'ların kuzeyinde yani Tibet Platosunda alçak basınç olmasıdır. Diğer etkenlerle bir araya gelince +EAMT tetiklenir.

    Bu tür final ısınmalarında genel olarak hem troposferik polar vorteksin hem de stratosferik polar vorteksin gücünü kaybettiğini görürüz. Eğer bu ısınma son ısınma olursa, bu sezon başka bir ısınmayla karşılazmazsak yani final ısınması olursa etkisi Mayıs ayına kadar devam edecek gibi. Küresel çaptaki meteorolojik kurumların tahminlerine göre Nötr El Nino'ya geçiş Nisan'da oluyor. Yani tam anlamıyla El Nino'da olmayacağız ama etkilerini ufağından da olsa hissedeceğiz. Eğer El Nino'yla Major SSW'yi çakıştırabilirsek uzun yıllar görmediğimiz bir olaya şahitlik ederiz, ya mevsimine göre soğuk olarak ya da aşırı yağışlar olarak. Uzun zamandır hareketli bir bahar dönemi geçirmediğimizi düşünüyorum, güzel ve hareketli bir bahar dönemi bizlere iyi gelecektir.