Skew-T Nedir?
Skew-T diyagramı hava analizi ve tahmininde yaygın olarak kullanılan diyagramdan birisidir.
Öncelikle aşağıya örnek olması açısından bir Skew-T diyagramı bırakıyorum.

İlk olarak gördüğünüz gibi diyagramda alt tarafta 4 adet bölme var. Bizler başlangıç için en sağdakinden başlayacağız. En sağdaki bölmenin içinde CAPE, LI, PW, K, TT indeksleri başlangıç açısından yeterlidir. İlk olarak LI indeksinden başlayacağım çünkü CAPE indeksi için özel olarak konu açmıştım onu yazının en alt kısmına bırakacağım.
Lifted Index
Lifted Index(LI) = Atmosferin kararlılık durumunu gösterir. Bazı diyagram ve verilerde bu veriler kullanılır. Eğer Lifted indeks
11 ‘den fazla ise, hava aşırı derecede kararlıdır. Gök gürültülü fırtına veya oraj oluşum ihtimali neredeyse sıfırdır.
8 ve 11 arasında ise hava çok kararlıdır ve gök gürültülü fırtına veya oraj oluşturma ihtimali çok düşüktür.
4 ve 7 arasında ise hava kararlıdır ve gök gürültülü fırtına veya oraj oluşturma ihtimali azdır.
0 ve 3 arasında ise hava çoğunlukla kararlıdır bu yüzden gök gürültülü fırtına veya oluşma ihtimali düşüktür.
-3 ve -1 arasında ise az da olsa havada kararsızlık vardır, artık havanın bir gök gürültülü fırtına veya oraj oluşturma kapasitesi vardır.
-5 ve -4 arasında ise hava kararsızdır. Büyük olasılıkla bir gök gürültülü fırtına veya oraj oluşacaktır.
-7 ve -6 arasında ise havada çok fazla kararsızlık vardır. Şiddetli bir gök gürültülü fırtına veya oraj oluşabilir.
-7 veya daha düşükse, havada aşırı derecede kararsızlık durumu vardır, hatta o kararsızlık bir hortum bile oluşturabilir.
Lifted indeksi açıkladığımıza göre diğer indeksimize geçebiliriz.
PW (Precipitable Water) indeks
Havanın belirli bir kısmındaki su buharını inç cinsinden gösteren indekstir. Bu indeks direkt olarak yağış anlamına gelmez.
PW 1.73 inç'in üstünde olduğu değerlerde bol yağışlı gökgürültülü fırtına olaşabilir.
PW 1,69-0,98 inç arası gök gürültülü bir fırtına olacağı anlamına gelebilir.
PW 0,98 inç’den küçükse az yağışlı gök gürültülü fırtına oluşabilir.
Dediğim gibi bu indeks tamamiyle bizlere yardımcı olmaz. Net bir şey söyleyebilmek için diğer indekslere de bakmak, analiz etmek gerekir. Üçüncü olarak K indeksine bakalım.
K indeks
Bu indeks için bir açıklama yapamayacağım ancak aşağıdakileri bilmeniz yeterli.
26< K indeks < 30 : Eğer K indeksi 26 ve 30 arasında ise yoğun yağmur veya kuvvetli hava şartlarıyla birlikte oraj hadisesi az miktarda görülebilir.
30< K indeks < 40 : Eğer K indeksi 30 ve 40 arasında ise yoğun yağmur veya kuvvetli hava şartlarıyla birlikte oraj hadisesi için daha iyi potansiyel vardır.
40≤ K indeks : Eğer K indeksi 40'a eşit veya daha büyükse yoğun yağmur ve şiddetli hava şartlarıyla birlikte kuvvetli oraj hadisesi için kesin gözüyle bakılabilir.
K indeksini de açıkladığımıza göre diğer indeksimiz olan TT yani Total Totals indeksine geçebiliriz
TT (Total Totals) indeks
Tahminlerimizde veya analizlerimizde oraj hadisesini tahmin ederken kullandığımız indekslerden birisi de TT indeksidir.
45 < TT < 50 : Eğer TT indeksi 45 ile 50 arasında ise oraj olasılığı vardır.
50 < TT <55 : Eğer TT indeksi 50 ile 55 arasında ise oraj olasılığı kuvvetle muhtemeldir.
55 < TT < 60 : Eğer TT indeksi 55 ve 60 arasında ise kuvvetli oraj olasılığı yüksektir.
60 ≤ TT : Eğer TT indeksi 60 veya 60'dan daha da yüksekse şiddetli oraj olasılığı neredeyse kesindir.
Thema
CAPE(Convective Available Potential Energy) Nedir?
CAPE bir hava parçasının sahip olduğu kaldırma gücüdür. Bizler için şiddetli hava olaylarını tahmin etmek için çok değerli bir veridir çünkü atmosferdeki kararsızlığı bize sayısal olarak vermektedir. Ancak diğer parametreleri ve verileri incelemeden sadece CAPE indeksine bakarak net veya kesin bir şey söylenemez. ( J/kg )
CAPE < 300 = CAPE 300J/kg'dan düşük ise hava son derece kararlıdır. Hiç veya çok az konvektif potansiyel vardır.
300 < CAPE <…
Palanci
8. April 2022 um 00:57
Evet bu indeksleri açıkladığımıza göre Skew-T diyagramı için bayağı bir yol almış olacağız. İndekslerden sonra sağ üst tarafta bulunan çizgiler kısmına adım atabiliriz.
Kırmızı çizgi: Kırmızı çizgi bize sıcaklığın atmosfer katmanları boyunca olan halini gösterir.
Yeşil çizgi: Yeşil çizgi bize dew pointin yani çiğ noktasının atmosfer boyunca olan halini gösterir.
Diğer çizgilere başlangıç açısından bakmaya şimdilik gerek yok.

Eğer kırmızı ve yeşil çizgi birbirine çok yaklaşırsa veya birbiriyle iç içe geçerse nem yüzünden yağış oluşumu vardır diyebiliriz. Eğer bu çizgiler birbiriyle iç içe ilerlerken küçük bir hat boyunca birbirinden ayrılıp tekrardan iç içe geçerse o aradaki ayrıldıkları yerde enverziyon vardır diyebiliriz. Sol tarafta 1000, 850, 700 ve 500 diye giden skala bize yüksekliği hektopaskal olarak verir (hPA). Örneğin 850 yazan yer 850hPa, 500 yazan yer 500hPa'dır.
Çizgilerin yanında bulunan yer rüzgarın şiirini yani atmosfer katmanları boyunca olan halini gösterir. Hemen sağında bulunan kırmızı, yeşil, sarı ve mavi renkte bulunan çizgiler rüzgarın hızını belirtir.
Umarım anlatabilmişimdir. Anlamadığımız yer olursa soru sorunuz...