Beiträge von Palanci

Meteorolojik Model Güncelleme Saatleri
06:30-08:15 (GFS Sabah)
09:00-10:00 (ECMWF Sabah)
12:30-14:15 (GFS Öğlen)
18:30-20:15 (GFS Akşam)
21:00-22:00 (ECMWF Akşam)
00:30-02:15 (GFS Gece)

    Evet arkadaşlar bilgilendirici metinden sonra örnek olması amacıyla bir Skew-T diyagramı inceleyelim.

    İlk olarak sıcaklık ve Dp çizgisi birbirine yaklaşmış hatta iç içe girmiş bu da yağış oluşumu demek. CAPE değerine baktığımızda 1555J/kg değerinde bir CAPE bizi karşılıyor ve bu oraj için oldukça uygun. Lifted indeks -4 dolaylarında bu da uygun. K indeksi 26, TT indeksi ise 45 dolaylarında bu iki indeks de oraj için uygun şartları sağlıyor. PW(Precipitable Water) orajla ilgisiz olsa da değerinin yüksek olması durumunda yağmur tanelerinin boyutu hakkında fikir verebilir. Yüksek PW - iri taneli yağmur diyebiliriz. Evet bu şekilde kolayca analiz edip küçük bir tahminde bulunabilirsiniz :)

    Dört tane çizginin sol tarafındaki rakamlar ve çizgilerin her biri neyi temsil ediyor. Birde çizgilerin eğimi atmosferin durumuna göre farklı oluyor. Bizler çizgileri nasıl görürsek aha oraj var yarın diyebiliriz.

    Başlangıç olarak o çizgilerden sadece ikisiyle ilgilensen yeterli olabilir. Çizgilerin yanındaki rakamlar yüksekliği belirtiyor. Kırmızı renkli çizgi sıcaklığın atmosfer boyunca olan hali, yeşil çizgi ise çiy noktasının (dew point) atmosfer boyunca olan halini gösterir. Bu iki çizginin birbirine yaklaşması ve nem yüzünden yağış oluşumu gözlenir. Oraj için sol alttaki endekslere bakmamız gerekiyor. Başlangıç olarak Lİ, CAPE, TT, K yeterlidir. Yazıda bu endeksleri açıkladım oradan okuyarak bilgi sahibi olabilirsiniz.

    Yani çizgiler yağış için, endeksler oraj için diyebiliriz.

    Skew-T Nedir?

    Skew-T diyagramı hava analizi ve tahmininde yaygın olarak kullanılan diyagramdan birisidir.

    Öncelikle aşağıya örnek olması açısından bir Skew-T diyagramı bırakıyorum.

    İlk olarak gördüğünüz gibi diyagramda alt tarafta 4 adet bölme var. Bizler başlangıç için en sağdakinden başlayacağız. En sağdaki bölmenin içinde CAPE, LI, PW, K, TT indeksleri başlangıç açısından yeterlidir. İlk olarak LI indeksinden başlayacağım çünkü CAPE indeksi için özel olarak konu açmıştım onu yazının en alt kısmına bırakacağım.

    Lifted Index

    Lifted Index(LI) = Atmosferin kararlılık durumunu gösterir. Bazı diyagram ve verilerde bu veriler kullanılır. Eğer Lifted indeks

    11 ‘den fazla ise, hava aşırı derecede kararlıdır. Gök gürültülü fırtına veya oraj oluşum ihtimali neredeyse sıfırdır.

    8 ve 11 arasında ise hava çok kararlıdır ve gök gürültülü fırtına veya oraj oluşturma ihtimali çok düşüktür.

    4 ve 7 arasında ise hava kararlıdır ve gök gürültülü fırtına veya oraj oluşturma ihtimali azdır.

    0 ve 3 arasında ise hava çoğunlukla kararlıdır bu yüzden gök gürültülü fırtına veya oluşma ihtimali düşüktür.

    -3 ve -1 arasında ise az da olsa havada kararsızlık vardır, artık havanın bir gök gürültülü fırtına veya oraj oluşturma kapasitesi vardır.

    -5 ve -4 arasında ise hava kararsızdır. Büyük olasılıkla bir gök gürültülü fırtına veya oraj oluşacaktır.

    -7 ve -6 arasında ise havada çok fazla kararsızlık vardır. Şiddetli bir gök gürültülü fırtına veya oraj oluşabilir.

    -7 veya daha düşükse, havada aşırı derecede kararsızlık durumu vardır, hatta o kararsızlık bir hortum bile oluşturabilir.


    Lifted indeksi açıkladığımıza göre diğer indeksimize geçebiliriz.


    PW (Precipitable Water) indeks

    Havanın belirli bir kısmındaki su buharını inç cinsinden gösteren indekstir. Bu indeks direkt olarak yağış anlamına gelmez.

    PW 1.73 inç'in üstünde olduğu değerlerde bol yağışlı gökgürültülü fırtına olaşabilir.

    PW 1,69-0,98 inç arası gök gürültülü bir fırtına olacağı anlamına gelebilir.

    PW 0,98 inç’den küçükse az yağışlı gök gürültülü fırtına oluşabilir.


    Dediğim gibi bu indeks tamamiyle bizlere yardımcı olmaz. Net bir şey söyleyebilmek için diğer indekslere de bakmak, analiz etmek gerekir. Üçüncü olarak K indeksine bakalım.


    K indeks

    Bu indeks için bir açıklama yapamayacağım ancak aşağıdakileri bilmeniz yeterli.

    26< K indeks < 30 : Eğer K indeksi 26 ve 30 arasında ise yoğun yağmur veya kuvvetli hava şartlarıyla birlikte oraj hadisesi az miktarda görülebilir.

    30< K indeks < 40 : Eğer K indeksi 30 ve 40 arasında ise yoğun yağmur veya kuvvetli hava şartlarıyla birlikte oraj hadisesi için daha iyi potansiyel vardır.

    40≤ K indeks : Eğer K indeksi 40'a eşit veya daha büyükse yoğun yağmur ve şiddetli hava şartlarıyla birlikte kuvvetli oraj hadisesi için kesin gözüyle bakılabilir.


    K indeksini de açıkladığımıza göre diğer indeksimiz olan TT yani Total Totals indeksine geçebiliriz


    TT (Total Totals) indeks

    Tahminlerimizde veya analizlerimizde oraj hadisesini tahmin ederken kullandığımız indekslerden birisi de TT indeksidir.

    45 < TT < 50 : Eğer TT indeksi 45 ile 50 arasında ise oraj olasılığı vardır.

    50 < TT <55 : Eğer TT indeksi 50 ile 55 arasında ise oraj olasılığı kuvvetle muhtemeldir.

    55 < TT < 60 : Eğer TT indeksi 55 ve 60 arasında ise kuvvetli oraj olasılığı yüksektir.

    60 ≤ TT : Eğer TT indeksi 60 veya 60'dan daha da yüksekse şiddetli oraj olasılığı neredeyse kesindir.

    Palanci
    8. April 2022 um 00:57

    Evet bu indeksleri açıkladığımıza göre Skew-T diyagramı için bayağı bir yol almış olacağız. İndekslerden sonra sağ üst tarafta bulunan çizgiler kısmına adım atabiliriz.

    Kırmızı çizgi: Kırmızı çizgi bize sıcaklığın atmosfer katmanları boyunca olan halini gösterir.

    Yeşil çizgi: Yeşil çizgi bize dew pointin yani çiğ noktasının atmosfer boyunca olan halini gösterir.

    Diğer çizgilere başlangıç açısından bakmaya şimdilik gerek yok.

    Eğer kırmızı ve yeşil çizgi birbirine çok yaklaşırsa veya birbiriyle iç içe geçerse nem yüzünden yağış oluşumu vardır diyebiliriz. Eğer bu çizgiler birbiriyle iç içe ilerlerken küçük bir hat boyunca birbirinden ayrılıp tekrardan iç içe geçerse o aradaki ayrıldıkları yerde enverziyon vardır diyebiliriz. Sol tarafta 1000, 850, 700 ve 500 diye giden skala bize yüksekliği hektopaskal olarak verir (hPA). Örneğin 850 yazan yer 850hPa, 500 yazan yer 500hPa'dır.

    Çizgilerin yanında bulunan yer rüzgarın şiirini yani atmosfer katmanları boyunca olan halini gösterir. Hemen sağında bulunan kırmızı, yeşil, sarı ve mavi renkte bulunan çizgiler rüzgarın hızını belirtir.

    Umarım anlatabilmişimdir. Anlamadığımız yer olursa soru sorunuz...

    Minik bir analiz daha!

    Merhabalar arkadaşlar sisteme az vakit kala oraj tahmini yapmak istedim. Buyurun şartlara bakalım.

    İlk olarak Skew-T diyagramından başlayalım. Bu diyagram Ordu iline ait. Diğer illeri de paylaşıp her birini sizinle analiz etmek isterdim ancak koşullar şuanlık bunu gerektiriyor. Diğer illerin de diyagramlarına baktım, analiz ettim merak etmeyin.

    Gördüğünüz gibi sıcaklık ve dewpoint çizgisinin birbirine yaklaşması durumu ve nemlilikten dolayı yağış oluşumu gözleniyor. CAPE 1500J/kg civarlarında, Lifted indeks -4 , K indeksi 28, TT indeksi ise 46 civarlarında yani oraj olma ihtimali epey yüksek. Rüzgar ise iyi durumda.

    Aşağıya PW (Precipitable Water(inç)) değerlerini bıraktım. Değerlerin yüksek olması orajı pek etkilemez ancak düşecek yağışın boyutunu belirler, yüksek değerli PW yağmurun iri taneli olmasına neden olabilir.

    Aşağıya Thompson indeksini ve konvektif yağışın olduğu bir harita bıraktım. Thompson indeksinin iyi olduğu zamanlarda konvektif yağış da iyi durumda gözüküyor. Oraj ihtimali hala yüksek.ghjes0e.png

    e057vfc.png

    Son olarak ECMWF sabah çıktısının toplam yağışına bakalım. Gördüğünüz üzere Bölgemiz batısından doğusuna kadar güzel yağışlar alıyor. Bu görüntüde Trabzon boşluğu gözüküyor ama yaz yağmurlarına belli olmaz her an bir kütle gelip her şeyi yapabilir. Ne demiş Berkay34 üstadım; Atmosfer kaotiktir... Bu arada tekrardan söylemekte fayda var Rize-Hopa hattı dikkatli olmalı!!!

    Okuduğunuz için teşekkür eder, iyi günler dilerim...