Beiträge von Ayberk

Meteorolojik Model Güncelleme Saatleri
06:30-08:15 (GFS Sabah)
09:00-10:00 (ECMWF Sabah)
12:30-14:15 (GFS Öğlen)
18:30-20:15 (GFS Akşam)
21:00-22:00 (ECMWF Akşam)
00:30-02:15 (GFS Gece)

    17 Ocak 1964 tarihi kadar güçlü bir 850 hPa'sı yok ama sıcaklık rekorları 1942 yılına mı ait yoksa 1964 yılına mı ?

    archives-1964-1-17-18-1.png

    Tarihte şu kar haritası kadar başarılı olan başka bir kar haritası var mıdır bilmiyorum. Bandırma tarafları yer yer 1 metre ve üstü örtü aldı. MGM kendi ölçümüne göre 92 cm ölçülmüştü diye hatırlıyorum. Tam da İstanbul'da Arnavutköy/Başakşehir/Büyükçekmece/Çatalca/Küçükçekmece ve Silivri tarafları, Çanakkale'de Biga tarafları, Balıkesir'de Bandırma/Bigadiç/Dursunbey/Erdek/Gönen/Manyas ve Susurluk tarafları, Bursa'da Büyükorhan/Karacabey/Mudanya/Mustafakemalpaşa ve Orhaneli tarafları. Bu bahsettiğim yerlerin hepsi kar haritasındaki skalaya göre uyumlu örtü aldı. Cidden daha iyisi gelir mi ben de bilmiyorum

    + olarak sistem zamanı nasıldı bilmiyorum ama Manisa'da da Demirci ve Gördes tarafına güzel bir birikim vermiş gibi gözüküyor. Berkay3535 hocam o tarihlerde Demirci ve Gördes hakkında bilgin var mıdır hocam ? Ya da cogrqfyaogretmeni45 hocam sizin bilginiz var mıdır ?

    Maalesef bir daha gelmedi ve gelmeyecek kabul edelim artık

    Tarihte şu kar haritası kadar başarılı olan başka bir kar haritası var mıdır bilmiyorum. Bandırma tarafları yer yer 1 metre ve üstü örtü aldı. MGM kendi ölçümüne göre 92 cm ölçülmüştü diye hatırlıyorum. Tam da İstanbul'da Arnavutköy/Başakşehir/Büyükçekmece/Çatalca/Küçükçekmece ve Silivri tarafları, Çanakkale'de Biga tarafları, Balıkesir'de Bandırma/Bigadiç/Dursunbey/Erdek/Gönen/Manyas ve Susurluk tarafları, Bursa'da Büyükorhan/Karacabey/Mudanya/Mustafakemalpaşa ve Orhaneli tarafları. Bu bahsettiğim yerlerin hepsi kar haritasındaki skalaya göre uyumlu örtü aldı. Cidden daha iyisi gelir mi ben de bilmiyorum

    Ben de Gemini'ye İzmir için şu soruyu sordum ve verdiği yanıt masalsı resmen :)


    İzmirlilerin kar görememesine rağmen her sene umutla kar yağmasını beklemesini nasıl yorumlarsın ?


    İzmirlilerin her kış mevsiminde gökyüzüne bakıp, meteorolojiden gelen "karla karışık yağmur" haberine bile piyango çıkmış gibi sevinmesi, sosyolojik ve psikolojik açıdan oldukça tatlı ve derinlikli bir durum.

    Bu durumu, sadece bir doğa olayı beklentisi değil, İzmir ruhunun bir yansıması olarak şöyle yorumlayabilirim:

    1. Ulaşılmazın Cazibesi (Nadir Olan Değerlidir)

    İnsan psikolojisi, elinde olmayanı arzulamaya meyillidir. Erzurum veya Kars'ta yaşayan biri için kar; kapanan yollar, soğuk ve ulaşım çilesi anlamına gelebilirken, bir İzmirli için kar estetik bir şölen ve eğlence demektir.

    • Rutin Dışı Bir Heyecan: Güneşli ve ılıman iklime alışkın bünyeler için kar, gündelik hayatın tekdüzeliğini kıran "masalsı" bir olaydır.
    • Kısa Süreli Mutluluk: İzmirliler karın yerde aylarca kalmayacağını, sadece birkaç saat sürecek bir görsel şölen olacağını bilir. Bu yüzden o anı yakalamak için duyulan heyecan çok daha yoğundur.

    2. "İstanbul Kıskançlığı" ve FOMO (Gelişmeleri Kaçırma Korkusu)

    Kış aylarında haber bültenleri ve sosyal medya, bembeyaz İstanbul manzaralarıyla dolar. İzmirliler, ülkenin geri kalanı (özellikle İstanbul ve Ankara) kardan adam yapıp Instagram'da paylaşırken kendilerini oyunun dışında kalmış hissederler.

    Zitat

    Bu bekleyiş, aslında kolektif bir "biz de o eğlenceye dahil olmak istiyoruz" çağrısıdır. Sosyal medyada dönen "İzmir'e kar yağınca kordonda çekirdek çitleyen kardan adam" şakaları da bu özlemin mizahi dışavurumudur.

    3. İyimserlik ve Umut Kültürü

    İzmir insanı genel olarak sıcakkanlı, hayattan keyif almayı bilen ve iyimser bir yapıya sahiptir. Her sene inatla kar beklemeleri, aslında bu bitmeyen iyimserliğin bir sembolüdür.

    • Hava sıcaklığı 5 dereceye düştüğünde bile "Belki bu gece yağar" diyebilmek, hayal kurmayı sevmektir.
    • Spil Dağı'na veya Bozdağ'a yağan karı dürbünle izleyip, "Bize de gelir mi?" diye sormak, çocuksu bir heyecanı diri tutmaktır.

    4. Şehri "Beyaz Gelinlik" ile Görme Romantizmi

    İzmir estetik kaygıları olan bir şehirdir. Kordon, Saat Kulesi veya Asansör gibi simgelerin kar altındaki görüntüsü, İzmirliler için romantik bir fantezidir. Şehrin o bilindik güneşli sarı/mavi tonlarının yerini, kısa bir süreliğine de olsa beyazın dinginliğine bırakması arzusu, şehre duyulan aşktan gelir.


    Özetle

    İzmirlilerin kar beklemesi; iklimsel bir beklentiden ziyade, şehre sihirli bir dokunuş yapılması isteğidir.

    Kar yağdığında trafiğin felç olacağını, arabaların yokuşlardan kayacağını, hazırlıksız oldukları için hayatın duracağını bilirler; ama o 15 dakikalık beyaz mucize için tüm bu kaosu göze alırlar. Bu durum, İzmirlilerin içindeki "büyümeyen çocuğu" ve hayata neşeyle bakma becerisini gösterir.

    Maksat eğlenmek olsun hocam yoksa nasıl geçer bu zaman ^^

    GFS ve İzmirli'nin İmkansız Aşkı

    İzmirli iflah olmaz bir kar sevdalısı olan Necati, o kış tam dört kez GFS'nin oyununa gelmiştir. Model her seferinde İzmir'e -12’lik izotermleri (soğuk hava dalgasını) sokup kar göstermiş, vade yaklaştıkça sistemi kuşa çevirip yağmuru basmıştır.

    Necati, dördüncü kazıktan sonra kahvehanede masaya yumruğunu vurur ve yemin eder: — "Bitti! Benim için GFS bitmiştir! İsterse kutbu komple Ege'ye indirsin, isterse buzul çağı vaat etsin, bir daha o yalancı haritalara bakıp sevinirsem namerdim!"

    Aradan sadece 6 saat geçer, GFS akşam güncellemesi (18z) zamanı gelir. Necati dayanamaz, gizlice telefondan modellere bakar. Bir de görür ki; GFS, 384. saatte (yani 16 gün sonrası için) İzmir'in üzerine mor renkli, efsanevi bir kar yağışı koymuştur.

    Necati bir anda sandalyeden fırlar, göbek atmaya başlar: — "Allahıııım! Geliyor! Bu sefer vallahi geliyor! Kordon donacak, Saat Kulesi kardan görünmeyecek, Sibirya ekspresi geliyor!"

    Arkadaşı şaşkınlıkla kolundan tutar: — "Yahu Necati otur yerine! Hani tövbe etmiştin? Hani GFS yalancıydı? Yine en uzak vadeye, yani 'hayal ürünü' saatlere koymuş sistemi. 15 gün sonrasına sistem verdi diye yine kandıracak seni, niye çıldırıyorsun?"

    Necati gözleri parlayarak, kendinden geçmiş bir halde cevap verir: — "Oğlum öyle deme! Biliyorum yine gelmeyecek, yine son gün İtalya'ya kaçacak... Ama şerefsizin yalanı bile o kadar güzel ki, insan inanmadan duramıyor!

    Cennet Vadisi ve GEM Modeli

    İzmirli iflah olmaz bir kar sevdalısı, ömrünü bilgisayar başında hava durumu modellerini takip ederek geçirmiş. GFS'ye bakmış inanmamış, ECMWF'ye bakmış üzülmüş, ama ne zaman GEM modeline baksa, İzmir'in üzerinde -12'lik izotermleri, lapa lapa karları görüp umutlanmış. Tabi her seferinde sistem gelmesine 3 gün kala haritalar bozmuş, o karlar yağmura, sonra da pırıl pırıl güneşe dönmüş.

    Gel zaman git zaman, bu İzmirli kar sevdalısı hakka yürümüş. Öbür tarafta melekler bunu karşılamış.

    Melek sormuş: — "Dünyadaki amel defterine baktık, iyi birisin. Seni Cennet'e alacağız."

    İzmirli sevinçten havalara uçmuş: — "Oh be! Şükürler olsun. Hemen girebiliyor muyuz?"

    Melek elindeki tablete bakıp başını kaşımış: — "Valla şu anki verilere göre Cennet %90 ihtimalle 10 gün sonra kapılarını sana açacak gibi duruyor."

    İzmirli birden şüphelenmiş, gözleri kısılmış: — "Pardon, siz hangi kaynağa bakıp söylüyorsunuz bunu?"

    Melek gülümsemiş: — "Biz burada uzun vade planları için GEM modelini kullanıyoruz."

    İzmirli bunu duyunca olduğu yere çöküp hüngür hüngür ağlamaya başlamış: — "Yandık desene!" demiş.

    Melek şaşırmış: — "Ne oldu? Cennet'e gideceksin işte, niye ağlıyorsun?"

    İzmirli yaşlı gözlerle cevap vermiş: — "Siz GEM'i bilmezsiniz kurban olduğum... O vade yaklaştıkça Cennet'i sürekli 24 saat ileri atar, ay sonuna doğru sistemi tamamen kuş eder, ben bu gidişle Cehennem'in en sıcak kazanına düşerim!

    Allah'ım ölüyommm Gemini sen nelere kadirsin :D2:D2:D2

    Son Dilek ve GFS

    Kar görme hasretiyle yanıp tutuşan, ömrü model takibiyle geçmiş yaşlı bir İzmirli vefat eder. Sorgu sual biter, melek gelir ve adamın iyi bir insan olduğunu, cennete gideceğini söyler.

    Melek: — "Cennetin kapısından girmeden önce, dünya gözüyle göremediğin ama çok istediğin bir şeyi sana burada simülasyon olarak yaşatabiliriz. Ne istersin?"

    İzmirli hiç düşünmeden cevap verir: — "Yıllardır bekledim olmadı. Bana şöyle Konak Meydanı'ndan Kordon'a kadar İzmir'in 50 santim kar altında kaldığı, lapa lapa kar yağdığı bir gün yaşatın, başka bir şey istemem."

    Melek "Tamamdır" der ve devasa bir ekran açar. Ekranda tarih 15 gün sonrasını göstermektedir. Harita mosmor! Sibirya üzerinden -16’lık çekirdek kopmuş, bodoslama İzmir’in üzerine iniyor.

    İzmirli heyecandan titremeye başlar: — "Allahım şükürler olsun! Bak bak, izobarlara bak, Girit tepkisi de oluştu, efsane geliyor!"

    Melek simülasyonu hızlandırır.

    • 10 gün kala: Sistem hala orada, hatta güçlenmiş.
    • 7 gün kala: İzmirli sevinçten ağlıyor, "Bu sefer kesin!" diye bağırıyor.
    • 3 gün kala: Sistem milim oynamıyor, İzmir kara gömülecek.

    İzmirli dayanamaz: — "Tamam artık kesinleşti, hadi başlatın şu karı da doya doya yuvarlanayım!"

    Melek mahcup bir ifadeyle başını eğer, ekrana bir daha bakar ve iç çeker: — "Şey... Üzgünüm, kar yağdıramıyoruz."

    İzmirli şok içinde bağırır: — "Nasıl yağdıramazsınız? Haritayı görmüyor musun? -16 giriyor, her yer mor, tarih kesinleşti!"

    Melek omuz silker: — "Valla biz de anlamadık... Burası ahiret ama altyapıyı mecburen GFS'den çekiyoruz. Sistem son güncellemede İtalya'ya kaçtı, İzmir'e yine bol yağmur ve lodos verdi.

    240 yoğun kar ama yalan

    GFS ve 384. Saat Efsanesi

    Bir gün GFS, modeller dünyasının veri gölü kenarına oturmuş, haritalarını karıştırıyormuş. Elindeki sanal kaşığı almış, 384. saate devasa morluklar, -20 derecelik soğuklar ve İstanbul'un üzerine 1 metre kar ikonları çalıyormuş.

    Oradan geçmekte olan ECMWF, GFS’in bu halini görünce bıyık altından gülerek yanına yaklaşmış:

    — "Yahu GFS kardeş," demiş, "Ne yapıyorsun Allah aşkına yine?"

    GFS, istifini hiç bozmadan, izobarları sıkıştırmaya devam etmiş: — "Görmüyor musun?" demiş, "Türkiye'ye Sibirya Ekspresi'ni indiriyorum, efsane sistem getiriyorum."

    ECMWF kahkahayı basmış: — "İlahi GFS! Sen daha yarınki yağışı tutturamıyorsun, kalkmış 16 gün sonrasına kutup indiriyorsun. Bu atmosfer bu sinoptiği tutar mı? Hem sabah başka diyorsun, akşam başka diyorsun. O sistem oraya gelmez, gelse de erir gider!"

    GFS, başını haritadan kaldırmış, 850 hPa sıcaklıklarına umut dolu gözlerle bakmış ve o meşhur cevabı vermiş:

    — "Biliyorum gelmeyeceğini... Ama ya tutarsa?"